🔨 Δημοπρασία · 21 Νοεμβρίου 2026 · Lot 218 Λεπτομέρειες →
Theodoros Markellos — Greek painter, landscapes and seascapes

Επιστολή Αλ. Κοντόπουλου για την Ζ' Πανελλήνιο Έκθεση

Επιστολή Αλ. Κοντόπουλου για την Ζ' Πανελλήνιο Έκθεση — Theodoros Markellos archive

Δημοσίευμα Τύπου
Νέοι , Αθήνα

ΑΛΛΗ ΜΙΑ ΦΩΝΗ
'Η Ζ' Πανελλήνιος
ΤΟΥ ΖΩΓΡΑΦΟΥ Α. ΚΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ
'Ελάβαμε και εθχαρίστως δημοσι-
έδουμε την κατωτέρω επιστολή του
Εκλεκτού ζωγράφου 'Αλ. Κοντόπου-
λου, που ένισχυε την αποία των
«Νέων», σύμφωνα με την όποιαν δ'
θεσμός της Πανελληνίου χρειάζεται
άμεση ανανέωσι. 'Αξίζει να σημειω-
θή δτι ο 'Αλ. Κοντόπουλος ύπηρξε
και μέλος της 'Επιτροπής της Παν-
ελληνίου.
Θά ήθελα ν' απάντησω, συμπλη-
ρώνοντας ή και διαφωνώντας σε με-
ρικά σημεία, στίς κρίσεις της φίλης
συνεργατίδος των «Νέων» κ. Ε. Βυ-
καλό, σχετικά με τήν Ζ' Πανελλήνιο
Έκθεση.
Κάθε θεσμός παλιώνει... Κι' ό θε-
σμός των Πανελληνίων εκθέσεων λει-
τουργεί με τόν εγκεκριμένο, από πολ-
λά χρόνια κανονισμό, πού έχει πιά
ξεπερασθή. Αυτό είναι φανερό, αλλά
και προσωπικά, έχω τήν άμεση πείρα,
γιατί συμμετείχα σάν μέλος της επι-
τροπής και ξερω σέ ποιό αδιέξοχο
πολλές φορές φτάσαμε... Τά αίτια εί-
ναι πολλά.
'Υπάρχουν δυό βασικές τάσεις, σί-
μερα, στή τέχνη πού, στό τόπο μας
εξακολουθούν άκομη νά συγκρούονται.
'Ο «παλιός κόσμος» κατέχει τά πε-
ρισσότερα δικαιώματα. Αυτοί είναι ένας
επαρκής λόγος, γιά νά κάνη δο-
κιμασμένους καλλιτέχνες ν' απέχουν
απ' τήν Πανελλήνιο Έκθεση. 'Εξ άλ-
λου, ύπαρχουν ώρισμένες τεχνοτροπί-
ες εξηντλημένες έκφρασης πού τήν κα-
ρακτηρίζει Ελλειψη ποίητης. Μπορεί
νά μην είναι κάν τεχνοτροπίες, δίως,
έτσι, θέλουν νά εμφανίζωνται 'κι' έ-
χουν κάν αναγνώριση κι' άκομα, πολ-
λά προνόμια. 'Ενώ ό έντος κόσμος'
σ' ανάλογες έμφανισες — όπως η
Πανελλήνιος — πού-όργανωνε τό κρά-
τος, ξέρει δτι θά βρεθή αντιμέτωπος
μ' αυτά τά προνόμια και χωρίς νά
διαθέτει άρκετα μέσα αμύνης.
'Αλλά καμιά Πανελλήνιος δέν ήταν
κάν καλή έκθεση, όπως άλλως τε, τό
ίδιο συμβαίνει και στό έξωτερικό, σ'
όλες τίς παράδοσες έκθεσεις με τύοσα
συμμετοχή. 'Οταν δυμε, ό θεσμός
πρωτάρχησε νά λειτουργή, είχε άκομα
τά νειστά του. 'Αν οί πρώτες Πανελ-
lήνιες έχηγειραν τό ένδιαφέρον τόσο
τών καλλιτέχνων δσο και τού κοινού,
αυτό έγινε γιατί τό κράτος — τής
4ης Αύγουστου — διετριπάνιξε μ' θ'-
λα τά μέσα τό γεγονός και χορηγού-
σε μεγάλα χρηματικά ποσά γιά τήν
άγορα Έργων, πολλές φορές μάλιστα
σέ τιμές... άριστουργημάτων! 'Ετσι
τό κράτος σέ συνεργασία μέ τίς δρ-
γανώσεις τών καλλιτέχνων και μέ
τούς καλλιτέχνες έκεινους πού είναι
κάν ωντεροί δημόσιοι λειτουργοί, ώργα-
νωσε κι' έξακολουθεί νά όργανοι τήν
Πανελλήνιο αυτή έκθεση. 'Ομως, πολ-
λά πράγματα, έν τώ μεταξύ έχουν αλ-
lάξει... Τά «σαλάνια» μέ τή συμμε-
tοχή δλων τών τάσεων στή τέχνη, α-
ποδείχθησαν σ' βλα τά μέρη τού κο-
σμού οί πλέον ατελείς και κακόγου-
στες έκθεσεις. 'Αντικατεστάθησαν, κα-
tά τό πλείστο, από δημαδικές έκθεσεις
μέ ανανεωτικές τάσεις έκσυχρονι-
σμού, απ' όπου απεκλείσθησαν κοινό-
ταται τεχνοτροπία, εξηντλημένες έκ-
φρασεων, εικονογραφικαί παραστάσεις
τοπίων και γεγονότων, ή έρσαστικήν
αισθηματολογία τών λουθιδιών, ή ά-
tελειωση, έν τέλει, σειρά δλης έκείνης
τής γλυκιέρης θεματολογίας. 'Επειτα
πώς νά γίνη;... Σήμερα ή συχνότα-
τη διδάνης επικοινωνία, ή τέλεια έ-
vημέρηση απ' τό έντυπο, τό βιβλίο
και τά ταξίδια, κατέστησε και τήν έν-
tόμια κρίση τών ελδικευμένων περισ-
σότερα απαιτητική — κατέστησε τά
προβλήματα κοινά σέ παγκόσμια κλί-
μακα, πράγμα πού δέν υπήρξε έδω
και δέκα χρόνια! Συνεπώς, οί δπαί-
τήσεις απ' τήν γραφική Πανελλήνιο
είναι πολλές. Ζητάμε από μία Έκθεση,
πού δργανώνεται άκομα, σχεδόν, μέ
τά προπολεμικά κριτήρια, ζωντανές
και νέες εμφανίσεις. 'Οταν πρίν τρία
χρόνια, σ' ένα καλλιτεχνικό κέντρο
τού έξωτερικού, συνομιλούσαμε μέ πολ-
λούς άποδημους 'Ελληνας καλλιτέχνες
γι' αυτό τό θέμα, έλλοι μείναμε τότε
σύμφωνοι, πώς μία πλατεία συμμετο-
χή των στίς Πανελλήνιες έκθεσεις, μα-
ζί μέ τή συμμετοχή τών ζωντανών δυ-
νάμεων πού παραμένουν μόνιμα στήν
'Ελλάδα και μέ τή προβολή τών νέων,
θά μπορούσαν αι έκθεσεις ν' αποκτή-
σουν ποιότητα πού δπαιτούν οί σύγ-
χρονες έκθεσεις. Μ' αυτές τίς προδ-
ποθέσεις, εργάσθηκα μαζί μέ άλλα μέ-
λη τής επιτροπής, γιά νά μπορέσουμε
ν' άνανεώσουμε ένα δργανισμό πού
πεθαίνει. Δυστυχώς, ή συμμετοχή τών
'Ελλήνων τού έξωτερικού ήταν έλαχι-
στη (κι' αυτό, κατά ένα μεγάλο πο-
σοστό, δοφείλεται στήν αντίδραση τής
διοικήσεως τού καλλ. έπιμελητηρίου),
άλλα και τών νέων, έδω στό έσωτερι-
kό, δυνάμεων άνεπαρκής. 'Εξ άλλου,
οί πιό ζωντανές δυνάμεις τών παλαιό-
tερων καλλιτέχνων, άπέσχον. Προσω-
pικά, θά ήθελα νά πιστεύω πώς ή α-
ποχή αυτή δοφείλεται σέ λόγους άπο-
θαρρύνσεως. 'Αν έγινε άπ' αυτό τό
λόγο, τότε τό γεγονός δέν είναι ά-
πελπιστικό. 'Ομως, πολύ φοβούμαι,
δτι ή αποχή άπ' τήν έθνική αυτή καλ-
λιτεχνική έκδήλωση (μοναδική άλλά
και άνεπαρκή) έγινε από λόγους στε-
νής ατομικής εκτιμήσεως και μέ τόν
ύπολογισμό ένος «άποβλέποντος» κα-
rιερισμού... Μέ λύπη, διαπιστώνει κα-
νένας, πώς πουθενά δέν

← View all 679 archival documents  ·  Biography of Theodoros Markellos